Οι Ρουτίνες και ο ρόλος τους στην ανάπτυξη της μαθηματικής σκέψης.


Ρουτίνες ονομάζονται οι επαναλαμβανόμενες δράσεις που συμβαίνουν καθημερινά σε μία τάξη, με τον ίδιο τρόπο και την ίδια περίπου χρονική στιγμή του ημερήσιου προγράμματος. Οι πιο γνωστές από αυτές είναι η προσευχή, το κολατσιό, το διάλειμμα, η προετοιμασία για αποχώρηση (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, 2011). Οι ρουτίνες -αν και δεν αποσκοπούν στην ικανοποίηση μαθηματικών στόχων αποκλειστικά- μπορούν να βοηθήσουν την ανάπτυξη της μαθηματικής σκέψης των παιδιών με φυσικό τρόπο, καθώς αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής στο νηπιαγωγείο και διευκολύνουν τη σύνδεση των μαθηματικών με καταστάσεις της καθημερινότητας.


ΣΤΟΧΟΙ

  1. Αναγνώριση των αριθμητικών συμβόλων από 1-31 (καταγραφή ημερομηνίας)
  2. Εξοικείωση με την ακολουθία των αριθμών 1-31 (ημερομηνία, πίνακας καιρού, πίνακας γενεθλίων)
  3. Εξοικείωση με πρακτικές καταγραφής σε πίνακα


ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ


Α) ΗΜΕΡΙΣΙΕΣ ΡΟΥΤΙΝΕΣ

1) Ημερομηνία

Η καταγραφή της ημερομηνίας ξεκινά από τις πρώτες μέρες του σχολικού έτους. Αρχικά, γίνεται από τον/την εκπαιδευτικό και αργότερα υλοποιείται από τα παιδιά. Τα παιδιά σταδιακά αναγνωρίζουν ότι η ημερομηνία εμπεριέχει 2 ταυτόχρονα αριθμητικές καταγραφές: της ημέρας του μήνα και του τρέχοντος έτους.

routines1.jpg

2) Παρουσιολόγιο

Η χρήση του εξυπηρετεί κυρίως στόχους γραμματισμού. Παρόλα αυτά, μπορεί να φανεί χρήσιμο και στα μαθηματικά. Τα παιδιά που έρχονται στο σχολείο, τοποθετούν με την άφιξή τους την καρτέλα με το όνομά τους στη στήλη "είμαι στο σχολείο". Τα ονόματα που περισσεύουν τοποθετούνται στη στήλη "είμαι στο σπίτι" (ή όπως αλλιώς έχει σχεδιασθεί το παρουσιολόγιο από κάθε νηπιαγωγό). Αμέσως μετά την καταγραφή της ημερομηνίας, καλούμε ένα παιδί να παρατηρήσει το παρουσιολόγιο και να μετρήσει: Πόσα παιδιά είναι στην τάξη μας σήμερα; Πόσοι απουσιάζουν; Πόσα περισσότερα είναι τα παιδιά που βρίσκονται στο σχολείο σε σχέση με εκείνα που απουσιάζουν; Πόσα είναι τα αγόρια; Πόσα τα κορίτσια; Ο έλεγχος σε κάθε ερώτημα γίνεται με το να μετρηθούν τα παιδιά επί τόπου. Σε περίπτωση που δεν ταυτίζονται τα αποτελέσματα, τα παιδιά ελέγχουν μήπως κάποιο από αυτά ξέχασε να αναρτήσει το όνομά του κτλ.

routines2.jpg

routines3.jpg

3) Καιρός

Τα παιδιά παρατηρούν τον καιρό και τον ζωγραφίζουν κάθε ημέρα στον αντίστοιχο μήνα, στο σπιτάκι του καιρού. Έπειτα, συμπληρώνουν τον αριθμό της ημέρας. Οι ημέρες Σάββατο και Κυριακή -που δεν έχουμε σχολείο- μένουν κενές.

routines5.jpg

routines6.jpg

4) Γενέθλια

Μετά από τις προηγούμενες καταγραφές τα παιδιά καλούνται να διαπιστώσουν, στο γράφημα των γενεθλίων, εάν κάποιος έχει γενέθλια. Η διαδικασία έχει ως εξής: Ένα παιδί εντοπίζει το μήνα που διανύουμε, έπειτα ψάχνει για τον αριθμό της μέρας, και τέλος, πόσα παιδιά έχουν γενέθλια τη συγκεκριμένη μέρα.

routines7.jpg

Β) ΜΗΝΙΑΙΕΣ ΡΟΥΤΙΝΕΣ

Την τελευταία ημέρα κάθε μήνα κάνουμε έναν μικρό απολογισμό:


1) Πίνακας καιρού

Τα παιδιά παρατηρούν τον πίνακα καιρού του συγκεκριμένου μήνα και διατυπώνουν συμπεράσματα σχετικά με: Πόσες ημέρες είχε ήλιο αυτό το μήνα; Πόσες ημέρες έβρεξε; Πόσες ημέρες είχε ήλιο με σύννεφα; Πόσες χιόνισε;

Καθώς στις 23 Μαρτίου γιορτάζεται η Παγκόσμια Ημέρα Μετεωρολογίας, η δραστηριότητα αυτή -εκτός των άλλων- μπορεί να δώσει αφορμή για συζήτηση, ώστε τα παιδιά να παρατηρήσουν τα σπιτάκια του καιρού που έχουν συμπληρώσει ως εκείνη τη στιγμή και να κατανοήσουν καλύτερα την εναλλαγή των εποχών.


2) Πίνακας γενεθλίων

Παρατηρώντας το γράφημα γενεθλίων, τα παιδιά συμπεραίνουν πόσα από αυτά είχαν γενέθλια το μήνα που συζητάμε, αν είναι λιγότερα ή περισσότερα από τα παιδιά που είχαν γενέθλια τον προηγούμενο μήνα και πόσα από τα παιδιά αυτά είναι αγόρια/κορίτσια.


Γ) ΕΤΗΣΙΕΣ ΡΟΥΤΙΝΕΣ


1) Πίνακες καιρού

Τα παιδιά διατυπώνουν συμπεράσματα σχετικά με:

-Ποια εποχή του χρόνου είχαμε τις περισσότερες μέρες με ήλιο/βροχή/ σύννεφα;

-Πόσες ημέρες έχει κάθε μήνας;

routines9.jpg

routines10.jpg

2) Πίνακας γενεθλίων

Τα παιδιά παρατηρούν τον πίνακα γενεθλίων και συζητούν σχετικά:

-Πόσα παιδιά έχουν γενέθλια κάθε μήνα; λ.χ. τον Ιανουάριο, τον Φεβρουάριο κτλ.

-Ποιο μήνα έχουν γενέθλια τα περισσότερα παιδιά;

-Ποιο μήνα τα λιγότερα;

-Πόσα παιδιά είναι σε κάθε περίπτωση;

-Ποιο μήνα δεν έχει κανείς μας γενέθλια;

Προς το τέλος του σχολικού έτους, μπορούμε να δώσουμε στα παιδιά να συμπληρώσουν τον παρακάτω πίνακα καταγραφής, που συνοψίζει τα συμπεράσματα του πίνακα γενεθλίων.


routines11.jpg


Σημειώνουμε τέλος, ότι οι ρουτίνες αυτές πρέπει να πραγματοποιούνται σε καθημερινή βάση, γι' αυτό άλλωστε κι έχουν αυτό το όνομα. Η καθημερινή ενασχόληση των παιδιών μ' αυτές βοηθά τα κατανοήσουν σταδιακά ότι οι αριθμοί δεν αποτελούν κάτι με το οποίο ασχολούμαστε μόνο στο σχολείο, αλλά είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής μας.


ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (2011). Πρόγραμμα Σπουδών Νηπιαγωγείου